ارمنستان

ارمنستان یکی از مسیرهای سودمند برای ایران برای اتصال به اروپا می باشد. اما به طرز بسیار عجیبی ایران و ارمنستان فاقد راه های مواصلاتی مناسب می باشند گویی این دو کشورهیچگاه همسایه یکدیگر نبوده اند. خط آهنی وجود دارد که از جمهوری خودمختار نخجوان عبور می کند و اکنون بسته است. از سوی دیگر جاده موجود در منطقه مقری نیز از ظرفیت لازم برای افزایش حجم انتقال مسافر و کالا برخوردار نیست.

یک مقام عالی رتبه صندوق بین المللی پول که اخیرا به ارمنستان سفر کرده است به صراحت از ارمنستان خواسته است تا نسبت به ایران توجه ویژه داشته باشد. پیش از این نیز کارشناسان غربی که در سمینار ناتو در ایروان شرکت کرده بودند چنین اظهار نظری انجام دادند.

تریسی جرمن کارشناس کالج سلطنتی لندن معتقد است اگر توافق پیرامون برنامه هسته ای ایران به نتیجه نهایی برسد شاهد پتانسیل عظیمی از نفت و گاز ایران خواهیم بود که به سمت بازارهای غربی سرازیر شده و موجب کاهش قیمت حامل های انرژی خواهد شد. به اعتقاد وی از ارزش حیاتی و اقتصادی طرح های انرژی کنونی در منطقه قفقاز جنوبی نیز کاسته خواهد شد.

ارمنستان با جدیت هر چه تمام از حضور در طرح های گازی ایران خودداری می کند، زیرا این طرح ها در تضاد با طرح های روسی هستند. یرواند زاخاریان وزیر انرژی ارمنستان احتمال خرید گاز از ایران را رد کرده است. با این وجود واضح است که در صورت توافق ایران و غرب، ارمنستان مجبور به ایفای نقش حلقه متصل کننده خواهد بود.

برای گشایش ارتباط ریلی میان ایران و ارمنستان و سپس امتداد آن به سمت گرجستان و دریای سیاه دو گزینه پیش رو قرار دارد. نخستین گزینه احداث مسیر جدید از طریق مقری است که نیاز به ایجاد 100 کیلومتر تونل خواهد داشت و دیگری باز شدن راه های ارتباطی موجود پس از امضای توافقنامه صلح با جمهوری آذربایجان است. در ظاهر هر دو گزینه نیز در دست بررسی است زیرا برای غرب ترازیت از مسیر ارمنستان از اولویت بیشتری برخوردار است.

چین نیز نسبت این طرح علاقه مند است. به اعتقاد گاگیک بیگلریان وزیر حمل و نقل ارمنستان خط آهن ایران و ارمنستان در مسیر طرح چین برای احداث خط آهن از آسیا به سمت اروپا قرار دارد. وی اعلام کرده است."دولت چین دارای طرح بسیار عالی است که به نام "جاده ابریشم" معروف شده و برای اجرای آن 40 میلیارد دلار اعتبار اختصاص داده شده است."

از سوی دیگر روسیه از موانع اصلی بر سر احداث خط آهن ایران و ارمنستان بوده و سعی در ممانعت از اتحاد میان ایران و غرب از مسیر ارمنستان دارد. مسکو بر خرید نفت از ایران و فروش موشک های "آنته ی" به ایران به جای سیستم "اس 300" تاکید دارد اما تهران حاضر به معامله نخواهد بود.

ایران بیشتر علاقه مند به همکاری با ارمنستان و گرجستان است. بنابر اعلام هوشنگ فلاحتیان معاون وزیر نیروی ایران، سه کشور ایران، ارمنستان و گرجستان در آینده نزدیک همکاری خود را در زمینه مبادله متقابل برق آغاز خواهند کرد.

ظاهرا ارمنستان کمتر از یک هفته فرصت دارد تا مواضع خود در قبال توافق میان ایران و غرب را تصریح کند.

نویسنده: نائیرا هایرومیان

منبع: "Lragir.am" ارمنستان

روبرت مارکاریان

چشم انداز